૨૦૨૫ ના બજેટમાં, નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે જાહેરાત કરી હતી કે હવે 12 લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર કોઈ આવકવેરો ચૂકવવો પડશે નહીં. આ રાહત ખાસ કરીને પગારદાર વર્ગ માટે મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તેમને 75,000 રૂપિયાનું પ્રમાણભૂત કપાત પણ મળે છે.
આનો અર્થ એ થયો કે જો કોઈ વ્યક્તિની વાર્ષિક આવક 12.75 લાખ રૂપિયા હોય તો પણ તેને એક પણ પૈસો ટેક્સ ચૂકવવો પડશે નહીં.
પણ વાત અહીં પૂરી થતી નથી. ખરેખર પ્રશ્ન એ છે કે જ્યારે ૧૨ લાખ રૂપિયા સુધીની આવક કરમુક્ત છે, તો પછી સરકારે નવા ટેક્સ સ્લેબમાં 4થી 8 લાખ રૂપિયાની આવક પર 5% અને 8થી 12 લાખ રૂપિયાની આવક પર ૧૦% કર કેમ લાદ્યો છે?
જો તમારા મનમાં પણ આવો પ્રશ્ન ચાલી રહ્યો હોય, તો ચિંતા કરશો નહીં. આ લેખમાં અમે તમને જણાવવા જઈ રહ્યા છીએ કે ટેક્સની ગણતરી કેવી રીતે થાય છે?
કેન્દ્રીય બજેટ 2025 માં નવી કર વ્યવસ્થાને સમજવી
કેન્દ્રીય બજેટ 2025માં, સરકારે સામાન્ય લોકો, ખાસ કરીને મધ્યમ વર્ગ અને પગારદાર વર્ગને આવકવેરામાં મોટી રાહત આપી છે. નવી કર વ્યવસ્થાને વધુ સરળ અને ફાયદાકારક બનાવવા માટે, કર સ્લેબમાં મોટા ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે.
4 લાખ રૂપિયા સુધીની વાર્ષિક આવક પર કોઈ ટેક્સ નહીં
4 લાખથી 8 લાખ રૂપિયાની આવક પર 5% ટેક્સ
8 લાખથી 12 લાખ રૂપિયાની આવક પર 10% ટેક્સ
12 લાખથી 16 લાખ રૂપિયાની આવક પર 15% ટેક્સ
16 લાખથી 20 લાખ રૂપિયાની આવક પર 20% ટેક્સ
20 લાખથી 24 લાખ રૂપિયાની આવક – 25% ટેક્સ
24 લાખ રૂપિયાથી વધુની આવક પર 30% ટેક્સ
તો પછી 24 લાખ રૂપિયા સુધી કરમુક્ત કેવી રીતે?
વાસ્તવમાં, આવકવેરા કાયદાની કલમ 87A હેઠળ, કર છૂટ આપવાની જોગવાઈ છે. બજેટ 2025માં આ મુક્તિની મર્યાદા વધારવામાં આવી છે.
હવે, જો કોઈ વ્યક્તિની કરપાત્ર આવક 12 લાખ રૂપિયા કે તેથી ઓછી હોય, તો તેના પર ચૂકવવાપાત્ર કર રિબેટ દ્વારા સંપૂર્ણપણે માફ કરવામાં આવશે, એટલે કે ટેકનિકલી કર વસૂલવામાં આવશે (દા.ત. 8થી 12 લાખ રૂપિયા પર ૧૦%), પરંતુ તમને તે જ છૂટ (રિબેટ) મળશે. પરિણામે, તમારી કર જવાબદારી શૂન્ય થઈ જશે.
પોસ્ટ ઓફિસની યોજના: વાર્ષિક રૂ. 399 રોકાણ પર મળશે રૂ. 10 લાખ સુધીનો લાભ, જાણો કેવી રીતે?
તેનો સૌથી મોટો ફાયદો એ છે કે હવે ૧૨ લાખ રૂપિયા સુધીની કમાણી કરનારા લોકોએ કોઈ ટેક્સ ચૂકવવો પડશે નહીં, પરંતુ આ ફક્ત તે લોકોને જ લાગુ પડે છે જેઓ નવા ટેક્સ સ્લેબને અપનાવે છે.
કર ગણતરી (12 લાખની આવક માટે કર ગણતરી)
જો તમારી વાર્ષિક આવક 12 લાખ રૂપિયા છે અને તમે નવી કર વ્યવસ્થા હેઠળ કર ચૂકવો છો, તો એ જાણવું મહત્વપૂર્ણ છે કે તમારે ખરેખર કર કેમ ચૂકવવો પડશે નહીં. ચાલો આને સરળ ગણતરી દ્વારા સમજીએ.
કુલ આવક – રૂ. 12,00,000
સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન – રૂ. 75,000 (પગારદાર વર્ગને છૂટ આપવામાં આવે છે)
કરપાત્ર આવક- 12,00,000-75,000 રૂપિયા = 11,25,000 રૂપિયા
હવે નવી કર વ્યવસ્થા મુજબ 11.25 લાખ રૂપિયા પર કર વસૂલવામાં આવશે.
4,00,001થી 8,00,000 રૂપિયા સુધીની રકમ પર 5% કર એટલે કે 4 લાખ રૂપિયા × 5% = 20,000 રૂપિયા
8,00,001 – 11,25,000 વત્તા 10% કર એટલે કે 3.25 લાખ રૂપિયા × 10% = 32,500 રૂપિયા
કુલ કર (રિબેટ પહેલાં) – રૂ. 20,000 + રૂ. 32,500 = રૂ. 52,500
જો તમારી કરપાત્ર આવક 12 લાખ રૂપિયાથી ઓછી હોય, તો આવકવેરા કાયદાની કલમ 87એ હેઠળ, સરકાર તમને 60,000 રૂપિયા સુધીની કર મુક્તિ આપે છે. આનો અર્થ એ થયો કે જો કર ચૂકવવાનો બાકી રૂ. 52,500 હોય, તો સંપૂર્ણ રકમ માફ કરવામાં આવશે.
ટેક્સ રિબેટ શું છે?
જ્યારે તમે તમારી વાર્ષિક આવક પર ટેક્સની ગણતરી કરો છો, ત્યારે કેટલાક કિસ્સાઓમાં સરકાર તમને ટેક્સ રિબેટ એટલે કે ટેક્સ રાહત આપે છે. આ સુવિધા ખાસ કરીને મધ્યમ વર્ગના કરદાતાઓ માટે છે.
કલમ 87A હેઠળ, જો તમારી કરપાત્ર આવક ચોક્કસ મર્યાદાથી ઓછી હોય, તો તમને કુલ કરમાંથી સીધી મુક્તિ મળે છે. તે જ સમયે, બજેટ 2025 માં, સરકારે કર છૂટની મર્યાદામાં વધારો કર્યો છે. જો કોઈની કરપાત્ર આવક ૧૨ લાખ રૂપિયા કે તેથી ઓછી હોય, તો તેને 60,000 રૂપિયા સુધીની કર છૂટ મળશે.
