આપણે હંમેશા સાંભળતા આવ્યા છીએ કે દારૂ આપણા માટે ખરાબ છે. દારૂ ક્યારે આપણા લીવરને નુકસાન પહોંચાડવાનું શરૂ કરે છે અને તેના લક્ષણો શું છે? લીવર આપણા શરીરનો ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે.
તે લોહીને સાફ કરે છે, ઉર્જાનો સંગ્રહ કરે છે અને હાનિકારક પદાર્થોને તોડે છે, પરંતુ વધુ પડતો દારૂ પીવાથી લીવરને નુકસાન થવા લાગે છે. જ્યારે તમે દારૂ પીઓ છો ત્યારે કેટલાક ઝેરી પદાર્થો બને છે, જે લીવરને નુકસાન પહોંચાડે છે.
જો તમે દરરોજ વધુ પડતો દારૂ પીઓ છો તો આ નુકસાન વધે છે.
વધુ પડતો દારૂ પીવાથી આલ્કોહોલ-સંબંધિત Alcohol-Related Liver Disease (ARLD) થાય છે. તે ત્રણ તબક્કામાં આગળ વધે છે. ફેટી લીવર, આલ્કોહોલિક હેપેટાઇટિસ (લીવરમાં બળતરા) અને સિરોસિસ (લીવર સખત થઈ જાય).
પ્રથમ તબક્કો ફેટી લીવર છે. આમાં લીવરમાં ચરબી જમા થાય છે. થોડા અઠવાડિયા દારૂ પીવા પછી પણ આ થઈ શકે છે. સારી વાત એ છે કે જો તમે સમયસર દારૂ પીવાનું છોડી દો છો, તો લીવર ફરીથી સાજો થઈ શકે છે.
બીજો તબક્કો આલ્કોહોલિક હેપેટાઇટિસ છે. આમાં લીવર ફૂલી જાય છે. તેના લક્ષણો થાક, ઉલટી, ભૂખ ન લાગવી અને પીળી ત્વચા (કમળો) છે. જો સમયસર સારવાર ન કરવામાં આવે તો તે જીવલેણ બની શકે છે.
ત્રીજો તબક્કો સિરોસિસ છે. આમાં લીવર ખૂબ જ નુકસાન પામે છે અને તેની જગ્યાએ સખત પેશીઓ બને છે. આ તબક્કામાં લીવર સ્વસ્થ થતું નથી. ક્યારેક લીવર ટ્રાન્સપ્લાન્ટ એ છેલ્લી સારવાર છે.
જો આ લક્ષણો દેખાય તો તાત્કાલિક ડૉક્ટરનો સંપર્ક કરો. આંખો અને ત્વચા પીળી પડવી, પેટમાં સોજો કે દુખાવો, ભૂખ ન લાગવી, વજન ઘટવું, હથેળીઓ લાલાશ, વધુ પડતો થાક વગેરે જેવા લક્ષણોને અવગણશો નહીં.
પોસ્ટ ઓફિસની યોજના: વાર્ષિક રૂ. 399 રોકાણ પર મળશે રૂ. 10 લાખ સુધીનો લાભ, જાણો કેવી રીતે?
લીવરને બચાવવાનો સૌથી સહેલો રસ્તો એ છે કે દારૂ પીવાનું ઓછું કરવું અથવા છોડી દેવું. જો લીવરમાં પહેલાથી જ કોઈ સમસ્યા હોય તો દારૂ બિલકુલ ન પીવો. સમયાંતરે આરોગ્ય તપાસ કરાવતા રહો, જેથી રોગ વહેલા શોધી શકાય.
અસ્વીકરણ:
આ લેખમાં આપવામાં આવેલી માહિતી માત્ર શૈક્ષણિક અને સામાન્ય માહિતીના હેતુ માટે છે. તે કોઈપણ પ્રકારની તબીબી સલાહ, નિદાન અથવા સારવારનો વિકલ્પ નથી. તમારી વ્યક્તિગત સ્વાસ્થ્ય સ્થિતિ અને જરૂરિયાતો અલગ-અલગ હોઈ શકે છે, તેથી કોઈપણ નિર્ણય લેતા પહેલા નિષ્ણાતની સલાહ લેવી મહત્વપૂર્ણ છે.
